Online pesten 5 |  Hoe kan een situatie lopen?

We gaan een kleine scène maken die zou kunnen escaleren. Niet iets heftig of groots, maar herkenbare dingen die iedereen weleens ziet in groepsapps of in de klas. Daarna bedenken de studenten drie verschillende eindes: Eén slecht, één goed, en één waarin niemand wat doet en gaan we kijken wat er dan gebeurt.

Hierdoor snappen studenten dat de opdracht niet gaat om acteerkwaliteit, maar om inzicht in groepsdynamiek.

Stap 1: Kies een herkenbare beginsituatie
Groepjes van 3–4 kiezen (of krijgen) een situatie die nog geen ruzie is, maar waar spanning zichtbaar is.Voorbeelden die je kunt gebruiken:

• Iemand maakt een grap die verkeerd valt → ongemakkelijke stilte.
• Drie mensen reageren op elkaar in de app, één persoon wordt genegeerd.
• Er wordt in de groepsapp over een feestje gepraat waar één iemand niet voor is uitgenodigd.
• Een sarcastische emoji (🙄) bij een serieuze vraag.
• Iemand stapt plots uit de groepsapp.
• Een screenshot wordt doorgestuurd “voor de grap”.
• Twee studenten zijn kortaf en anderen voelen spanning “in de lucht”.
• Iemand zegt: “Laat maar.” → niemand reageert.
• Een misverstand door emoji’s of toon.

Kader:

• Situatie moet fictief zijn, mag luchtig, grappig of mild ongemakkelijk.
• Geen echte namen, geen privéverhalen.

Stap 2: Werk de beginsituatie kort uit (5–7 min)
Studenten maken:

• 4–6 zinnen of
• 20–30 seconden film/podcast
  die de spanningsmomenten laten zien.

De docent helpt met één vraag: “Welke signalen laten zien dat dit mis kan gaan?”

Stap 3: Bedenk drie verschillende eindes (10–12 min)

Elke groep maakt:

1. Escalatie
   Hoe loopt dit uit de hand?
   Bijv.: meer sarcasme, verwijderen uit de app, stilte die spanning vergroot, roddels, screenshots, boosheid.

2. Goed opgelost
   Iemand opent een gesprek met technieken uit Les 4:

• • observatie
  • open vraag
  • spanningscheck
  • rust creëren
  • perspectief nemen
  • verontschuldiging of misverstand ophelderen

3. Genegeerd → gevolg
   Wat gebeurt er als niemand iets doet?

• • iemand voelt zich buitengesloten
  • mensen praten offline door
  • misverstanden ontstaan
  • groep splitst
  • iemand komt niet naar school of wordt stiller

Dit maakt de impact tastbaar zonder te moraliserend te worden.

PRODUCTVORMEN

Studenten kiezen zelf:

• Kort filmpje (max 2 minuten)
• Podcast / ingesproken audio (max 2 minuten)
• Mini-verhaal / chat-screenshotstijl
• Korte gespeelde scène

Kaders:

• Maximaal 2 minuten totaal.
• Fictief maar herkenbaar.
• Geen echte namen, geen gevoelige situaties.
• Humor mag, zolang het respectvol blijft.

Toelichting

Tips voor het begeleiden van deze opdracht.

Duidelijke kaders geven

• Tijd beperken → voorkomt chaos.
• Productvorm kiezen → voorkomt lang nadenken.
• Zeg expliciet dat simpel goed is.
• Ideeën mogen “over the top” zolang ze herkenbaar zijn.

Creativiteit stimuleren

• Mag in chatstijl (WhatsApp), met emoji’s.
• Mag overdreven/clownerig → zolang respectvol.
• Humor helpt veiligheid.

Veiligheid bewaken

• Fictief!
• Geen persoonlijke ervaringen.
• Geen grappen over echte klasgenoten.

Geen herkenbare situaties uit de klas.

Plenair, met de volgende vragen:

1. “Welke signalen zagen jullie in het begin?”
   Studenten verwijzen terug naar Les 3 (stilte, sarcasme, emoji’s, uit app stappen).

2. “Welke keuzes maakten het erger?”
   Verbind dit met Les 2 (intentie vs impact → miscommunicatie → escalatie).

3. “Wat werkte juist wél om het op te lossen?”
   Verbind dit met Les 4 (observatie + open vraag + spanning benoemen).

4. “Wat gebeurt er als niemand iets doet?”
   Les 1 en Mediawijsheid-thema (omstanders + passiviteit) komen terug.