Terug

Ontdek Mediawijsheid 1 | Mijn eigen mediagebruik

Onderwerp

Mediawijsheid.

Competentie

Reflecteren op mediagebruik | Creëren met media

Benodigdheden

Device met camera per student

In te zetten bij

Mediawijsheid | Burgerschap

Lesdoelen

  • De student kan uitleggen wat mediawijsheid betekent;
  • De student kan aangeven welke thema’s vallen onder mediawijsheid;
  • De student kan een informatievideo opnemen.

Te leveren producten

Een informatievideo.

Beginsituatie

De student heeft mogelijk wel eens gehoord van mediawijsheid, maar hier niet eerder les over gekregen. De thema’s die aan bod komen in deze les komen de student mogelijk enigszins bekend voor, maar zijn niet eerder op school besproken.

Deze les is onderdeel van een lessenserie:

Vooruitkijken - 30 min.

Start de les met een aantal vragen. Deze kun je in MS Forms of Mentimeter stellen, zodat elke student de gelegenheid krijgt om te antwoorden.

  • Heb jij weleens over mediawijsheid gehoord?
  • Leg uit wat jij denkt dat mediawijsheid is.
  • Hoe mediawijs ben jij? (1 helemaal niet mediawijs tot 10 heel mediawijs).
  • Waarom geef jij jezelf dit cijfer?
  • Met welke thema’s die hieronder staan heb je ervaring?
    1. Privacy
    2. Nepnieuws en complottheorieën
    3. Cyberpesten
    4. Sexting & grooming
    5. Online criminaliteit
    6. Media
    7. Digitools
    8. Online weerbaarheid

De studenten maken deze vragen aan het begin van de les. Ga in gesprek met de studenten over de ingevulde antwoorden. Sta vooral stil bij wat ze verstaan onder mediawijsheid en laat de studenten wat ervaringen delen over de thema’s.

Definitie mediawijsheid:

Mediawijsheid is de verzameling competenties die je nodig hebt om actief én bewust te kunnen deelnemen aan de mediasamenleving. (bron: www.mediawijsheid.nl)

Mediawijsheid is het veilig en slim inzetten van alle beschikbare media – digitaal en analoog – om de eigen kwaliteit van leven te vergroten én ervoor te zorgen dat je optimaal kunt deelnemen aan de wereld om je heen.

Mediawijsheid wordt vaak gebruikt als een containerbegrip. Het omvat alles wat te maken heeft met nieuwe media, sociale media, internet, smartphones, tablets en hoe je hiermee moet omgaan.

 

Uitvoering - 180 min.

Terugkijken - 30 min.

Auteur:

Nathalie Petrocchi

Onderwijsinstelling:

ROC TOP

Rol:

Docent Burgerschap

De docenten van het Practoraat Mediawijsheid doen praktijkgericht onderzoek om nieuwe ideeën uit te proberen en kennis op te doen om de onderwijspraktijk te verbeteren. Nathalie Petrocchi van ROC TOP heeft een module ontwikkeld voor studenten van niveau 1 en 2 over mediawijsheid. In de module komen thema’s aan bod zoals desinformatie, online criminaliteit en pesten en privacy. Wil je ook met studenten van niveau 1 en 2 werken aan vaardig omgaan met sociale media, bekijk de lessen!

Wat was de aanleiding voor je onderzoek?
Tijdens de lessen burgerschap zag ik steeds vaker dat studenten in aanraking kwamen met onderwerpen, zoals nepnieuws, sexting, online pesten etc. Toen ik op onderzoek uitging over deze thema’s kwam ik erachter dat ik hier zelf ook niet veel over wist. Ik ben mij in deze onderwerpen gaan verdiepen en heb met input van de studenten een lessenreeks gemaakt. Ik hoop dat de studenten met de informatie die zij krijgen in deze lessen weerbaarder zijn voor de gevaren van deze thema’s.

In welke context vond je onderzoek plaats: les, klas, team, school?
Het onderzoek dat ik deed vond plaats in mijn eigen klas. De lessen van deze module heb ik gemaakt voor studenten niveau 1 en 2 van alle opleidingen. De thema’s die in de module terugkomen zijn voor studenten van alle niveaus van toepassing.

Wat wilde je te weten komen?
Ik wilde als docent meer te weten komen over de thema’s als sexting, nepnieuws, online pesten, etc. Naast meer kennis over deze thema’s, wilde ik ook meer weten over de manier waarop ik hierover les kan geven. Vragen die bij mij speelden waren: Wat vinden de studenten prettig met betrekking tot werkvormen? Hoe kan ik leren hoe zij handig informatie leren opzoeken? Wat voor eindopdracht past bij dit thema?

Wat wilde je opleveren?
Een module mediawijsheid voor studenten niveau 1 en 2.

Hoe heb je je onderzoek aangepakt: informatie vinden, experts bevragen et cetera?
Ik heb online informatie gezocht voor de thema’s die met mediawijsheid te maken hebben. Daarnaast ben ik in gesprek gegaan met collega’s die deze thema’s doceren. De studenten hebben ook een grote rol gespeeld in dit onderzoek, omdat zij meerdere malen een enquête hebben ingevuld.

Waar liep je tegenaan?
Ik liep ertegen aan dat ik afhankelijk was van collega’s en studenten om informatie te krijgen. Als zij niet reageerden, moest ik erachteraan gaan en dat kostte tijd.

Wat gaf je energie?
Met de studenten in gesprek gaan over de thema’s rondom mediawijsheid en van hun expertise leren vond ik heel leuk. Ook het testen van de lessen en de reactie van de studenten gaf mij energie.

Wat hebben andere docenten aan je onderzoek?
De module die ik heb ontwikkeld tijdens mijn onderzoek is direct te gebruiken. Docenten kunnen deze module inzetten in de lessen. Vooral ook als één van deze thema’s speelt in de school zijn deze lessen goed te gebruiken.

Info leermiddel

Wat is mediawijsheid? Wat weet je hier al over? Je maakt kennis met mediawijsheid en gaat dit verder verkennen.

Publicatiedatum:

09 februari 2022

Laatst bijgewerkt:

20 november 2025

Type:

Niveau:

Thema:

Tijdsduur:

Groepsgrootte:

Taxonomie van Bloom:

On / Offline:

Rollen:

Type video:

Dit is open leermateriaal van het Practoraat Mediawijsheid en vallen onder de licentie Creative Commons CC BY-NC-SA 4.0

Info leermateriaal

Wat is mediawijsheid? Wat weet je hier al over? Je maakt kennis met mediawijsheid en gaat dit verder verkennen.

Publicatiedatum

09 februari 2022

Laatst bijgewerkt

20 november 2025

Type

Niveau

Thema

Tijdsduur

Groepsgrootte

Taxonomie van Bloom

On / Offline

Zes rollen van de docent

Type video

Dit is open leermateriaal van het Practoraat Mediawijsheid & Burgerschap en vallen onder de licentie Creative Commons BY-NC-SA 4.0

Gerelateerd materiaal:

Telefoonfuik

Dit werkboek (met bijbehorende docentenhandleiding) is ontworpen als instrument om het telefoongebruik van studenten inzichtelijk te maken. Door middel van gerichte opdrachten en reflectievragen analyseren studenten hun eigen gedrag.

Programmeren met ChatGPT

Deze uitwerking toont hoe ChatGPT is gebruikt om te leren programmeren, met als resultaat een bronvermeldinggenerator die studenten automatisch helpt bij het correct vermelden van bronnen.

Online pesten 5 |  Hoe kan een situatie lopen?

De laatste les in deze serie bespreekt drie uitkomsten van een online situatie: escalatie, de-escalatie of niets doen. Wat gebeurt daarbij? Welke keuzes leiden tot welke uitkomst?