Terug

Informatievaardigheden

Informatievaardigheden zijn vaardigheden die je nodig hebt om op een juiste manier informatie te gebruiken. We leven in een samenleving waarin het verwerven van deze vaardigheden steeds belangrijker wordt. Zowel voor het goed kunnen functioneren in de samenleving, waarin digitale informatie een steeds belangrijkere rol speelt, als voor het leren op school of in een baan. Uit onderzoek blijkt dat jongeren informatievaardigheden missen terwijl er in het mbo wel een beroep wordt gedaan op vaardigheden als het zoeken, selecteren, beoordelen en verwerken van informatie.

Deze module stimuleert informatievaardigheden bij studenten. Aan de hand van zes opdrachten ga je informatie zoeken over een maatschappelijk probleem. 

Auteur:

Bram Dingerdis

Onderwijsinstelling:

ROC TOP

Rol:

Docent

De docenten van het Practoraat Mediawijsheid doen praktijkgericht onderzoek om nieuwe ideeën uit te proberen en kennis op te doen om de onderwijspraktijk te verbeteren. Bram Dingerdis van ROC TOP heeft een module ontwikkeld waarmee je bij studenten informatievaardigheden stimuleert. In de module ga je aan de hand van zes opdrachten informatie zoeken over een maatschappelijk probleem.

Wil je ook met studenten werken aan de ontwikkeling van informatievaardigheden, bekijk de module & de docenthandleiding! Daarnaast heeft Bram zijn collega’s een train-de-trainer module aangeboden, die hieronder ook te vinden is. Wil je weten hoe Bram heeft onderzocht hoe je met studenten aan de slag kunt met informatievaardigheden? Hier vind je zijn onderzoeksverslag.


Wat was de aanleiding voor je onderzoek?
Op de Campus Business vernieuwen we het onderwijs voor eerstejaars mbo niveau-4 studenten ondernemer en manager retail. Onder leiding van een onderwijskundige en docenten onderzoeken we hoe we module- en projectlessen kunnen aanbieden en de samenwerking met bedrijven kunnen vergroten. De ideeën uit onze bijeenkomsten hebben we omgezet in projecten met de onderwijsinnovatiegroep.

Tijdens de projecten met studenten kwam ik knelpunten tegen die aansluiten bij mijn taken voor het Practoraat Mediawijsheid. Een belangrijk knelpunt is dat studenten moeite hebben met informatie zoeken, vinden, beoordelen en verwerken. Ze missen essentiële informatievaardigheden die cruciaal zijn voor hun studie en toekomstige carrière. Ik heb onderzocht hoe we deze vaardigheden kunnen stimuleren.

In welke context vond je onderzoek plaats?
Mijn onderzoek op school richtte zich op de behoeften van docenten en studenten, gecombineerd met een literatuurstudie naar best practices en methoden om informatievaardigheden te bevorderen.

Wat wilde je te weten komen?
Met mijn onderzoek wilde ik ontdekken hoe we informatievaardigheden kunnen bevorderen bij eerstejaars niveau 4-studenten van de opleiding Ondernemer retail. Eerst heb ik onderzocht of en hoe informatievaardigheden worden behandeld in verschillende vakken. Ik heb een enquête onder docenten uitgezet, waaruit bleek dat ze informatievaardigheden belangrijk vinden, maar er te weinig aandacht aan besteden tijdens de lessen. Ook vinden ze dat studenten onvoldoende informatievaardig zijn.

Wat wilde je opleveren?
Naast mijn nieuwsgierigheid naar het stimuleren van informatievaardigheden bij mijn doelgroep, wilde ik een praktische tool ontwikkelen. Dit resulteerde in een lesmodule van tien weken, geïntegreerd in de digitale vaardigheden lessen voor eerstejaarsstudenten ondernemer retail. Tijdens deze module leren studenten stap voor stap informatie zoeken, selecteren, beoordelen, evalueren en presenteren.

Hoe heb je je onderzoek aangepakt?
Ik begon met het zoeken naar een heldere definitie van informatievaardigheden en het verkennen van best practices. Kennisnet bleek een waardevolle bron met bruikbaar materiaal voor mijn lessenserie.

Waar liep je tegenaan?
Tijdens mijn onderzoek raakte ik soms overweldigd door de overvloed aan beschikbare informatie over informatievaardigheden, waardoor het lastig was om het overzicht te behouden.

Wat gaf je energie?
Ik geniet ervan me te verdiepen in een specifiek onderwerp en er alles over te leren. Het geeft veel voldoening om te zien dat mijn onderzoek heeft geleid tot een bruikbare lessenserie, waar ik met plezier les aan geef en waar ook collega’s gebruik van kunnen maken.

Wat hebben andere docenten aan je onderzoek?
Op ROC TOP heb ik workshops gegeven over het stimuleren van informatievaardigheden, waarin ik mijn bevindingen met collega’s deelde. Tijdens deze workshops wisselen we waardevolle kennis en ervaringen uit. Informatievaardigheden zijn cruciaal voor alle vakken, maar worden nog te weinig benut. Op ROC TOP streven we ernaar om het stimuleren van informatievaardigheden een vaste plek te geven in het curriculum aan de hand van het model dat ik heb ontwikkeld.

Info leermiddel

Deze module stimuleert informatievaardigheden bij studenten. Aan de hand van zes opdrachten ga je informatie zoeken over een maatschappelijk probleem. 

Publicatiedatum:

16 november 2021

Laatst bijgewerkt:

15 januari 2026

Type:

Niveau:

Thema:

Tijdsduur:

Groepsgrootte:

Taxonomie van Bloom:

On / Offline:

Rollen:

Type video:

Dit is open leermateriaal van het Practoraat Mediawijsheid en vallen onder de licentie Creative Commons CC BY-NC-SA 4.0

Info leermateriaal

Deze module stimuleert informatievaardigheden bij studenten. Aan de hand van zes opdrachten ga je informatie zoeken over een maatschappelijk probleem. 

Publicatiedatum

16 november 2021

Laatst bijgewerkt

15 januari 2026

Type

Niveau

Thema

Tijdsduur

Groepsgrootte

Taxonomie van Bloom

On / Offline

Zes rollen van de docent

Type video

Dit is open leermateriaal van het Practoraat Mediawijsheid & Burgerschap en vallen onder de licentie Creative Commons BY-NC-SA 4.0

Gerelateerd materiaal:

AV-competenties in het AI-tijdperk

De opkomst van AI verandert het audiovisuele vak ingrijpend en vraagt om nieuwe kennis en competenties om als mediaprofessional toekomstbestendig te blijven.

Telefoongebruik gesprekstool

De ideale dag is een gesprekstool die slb’ers helpt om met studenten in gesprek te gaan over hun telefoongebruik.

Kennisbank bouwen

Dit stappenplan biedt concrete handvatten om een kennisbank zo in te richten dat studenten zelfstandiger en gestructureerder kunnen leren.