Device per studenten
Niet van toepassing.
De studenten weten dat er informatie beschikbaar is op internet die niet waar is. De studenten kennen de termen desinformatie, misinformatie en malinformatie niet.
Start de les met de video van De Speld. Vraag de studenten te reageren. Wat vinden ze van de video? Hoe geloofwaardig is de video? Bespreek dat het in deze video overduidelijk om een grap gaat. De informatie die je hoort en ziet, klopt niet en dat weet je ook tijdens het kijken. Vraag ook aan de studenten hoe ze wisten dat het niet waar was. Hoe zou het zijn als je niet wist dat deze video nep was? Wat kan er gebeuren als er onware informatie wordt aangeboden?
Deel met de klas deze video waarin Trump vertelt over het injecteren van desinfectiemiddelen (vanaf 0:25 – 0:50). Trump geeft aan dat het mogelijk een manier kan zijn om je longen schoon te maken. Er ontstond direct veel ophef onder artsen, zoals je kunt lezen in het artikel van NOS. Het aantal vergiftigingen door schoonmaakmiddelen schoot na de uitspraak van Trump enorm omhoog.
Stel de studenten de volgende vragen via Mentimeter.
Bespreek de reacties die zijn gegeven op Mentimeter.
In de video van NOS op 3 wordt uitgelegd wat nepnieuws is. De video sluit af met de vermelding van nieuwe termen, namelijk desinformatie en misinformatie. Nepnieuws is een containerbegrip, waar veel onder wordt verstaan. In deze les wordt niet gesproken van nepnieuws, maar van desinformatie, misinformatie en malinformatie
Leg uit wat de termen desinformatie, misinformatie en malinformatie betekenen.
Desinformatie het bewust creëren en verspreiden van onware of misleidende informatie. Je weet als je het verspreid dat het niet waar is, maar doet dit om er geld mee te verdienen of een groep, persoon of land ermee te schaden.
Misinformatie gaat om misleidende informatie die gemaakt is zonder die kwaadwillende bedoeling. De verspreider weet niet dat de informatie niet klopt.
Malinformatie is correcte informatie, die wordt verspreid met als doel om een land, organisatie of persoon te beschadigen.
Opdracht 1 (10 min.)
Leg onderstaand bericht voor aan de studenten. Stel ze daarna vragen:
| Waarom blijven we chemotherapie toepassen en wordt het middel dat 10.000 keer krachtiger is verzwegen?
De combinatie van citroen en zuiveringszout is bewezen 10.000 keer krachtiger dan chemotherapie. Deze methode wordt tot op de dag van vandaag in de doofpot gestopt, omdat de pharma reuzen hier hun monsterwinsten niet op kunnen behalen. Waarom vertelt niemand hierover? Nou, omdat er dan geen winst te behalen valt uit gezonde mensen. Bron: worldunity.me |
Voor achtergrondinformatie en een factcheck over deze tekst, zie nieuwscheckers.nl
Opdracht 2 (20 min.)
Vraag studenten om voor- en nadelen op te schrijven van desinformatie. De studenten schrijven in elk geval één voordeel en één nadeel op.
Na een paar minuten gaan de studenten in groepjes overleggen welke voordelen en nadelen er zijn bedacht door iedereen. Er wordt per groepje een overzicht gemaakt van de voor- en nadelen van desinformatie op internet.
Bespreek het vervolgens na met de hele groep. Doe dit door een balansweegschaal op het bord te tekenen of een afbeelding hiervan te laten zien. Door de voor- en nadelen aan beide zijden van de weegschaal neer te zetten, kan visueel gemaakt worden welke punten tegen elkaar opwegen. Bespreek ook met de groep welke punten het zwaarst wegen. Laat studenten een eindoordeel verwoorden: is desinformatie is wenselijk is of niet?
Opdracht vereenvoudigd
Om de opdracht te vereenvoudigen, kun je groepjes perspectieven voorleggen om vanuit daar voor- en nadelen te laten opschrijven. Deel het volgende artikel:
| Schokkend! Magneet kleeft aan de gevaccineerde arm!!!
Een bizar verschijnsel. Een aantal mensen meldt, met videobewijs, dat wanneer zij een kleine magneet aanbrengen op de plaats waar de naald van de Covid-vaccinatie hij blijft kleven. Volgens Jim Stone is het duidelijk dat er iets magnetisch is in het Covid vaccin ‘brouwsel’. Dit is weer zo’n verhaal waarbij er meer vragen zijn dan antwoorden. Wat zijn de gevolgen voor de gezondheid van het hebben van metaal in je bloedbaan met genoeg lading om een magneet op zijn plaats te houden? Welke verdere lichamelijke verstoringen zal dit Covid-vaccin teweegbrengen bij degenen die het nemen? Bron: perma.cc |
Voor meer informatie over bovenstaand bericht, zie de factcheck van Factcheck Nederland.
Vraag de studenten ook naar het videobewijs te kijken. Als je klikt op het videobewijs zie je dat er is aangegeven dat het om ‘false information’ gaat. Dit betekent dat een organisatie ernaar heeft gekeken en heeft gecheckt of het waar is wat er wordt beweerd. Er is dus sprake van desinformatie in het bericht.
De student weet dat dit desinformatie is. Stel dan de volgende vragen:
Huisarts:
Politicus:
Verkoper:
Crimineel:
Grappenmaker:
Jij zelf:
Verdiepingsopdracht
Als verdiepingsopdracht kun je studenten vragen om een lijst met afspraken te laten maken. Wat zijn de voordelen en nadelen van desinformatie en wat voor afspraken kunnen hierover worden gemaakt? Hoe kijkt de groep naar desinformatie? Wat mag er wel en wat niet?
Om het voor studenten concreter te maken, kun je een focus aanbrengen en eventueel het verschil duidelijk maken tussen professionele omgeving en privéomgeving. Kies uit een van de omgevingen:
Elke student bedenkt eerst voor zichzelf welke regels of afspraken er passend zouden zijn. Vervolgens delen de studenten in een tweetal wat ze hebben bedacht. Na een paar minuten worden er viertallen gemaakt. Opnieuw delen de studenten hun afspraken en vormen samen een lijst. Dan worden er groepjes van 8 gevormd. Net zolang tot de hele groep samenkomt. De docent is er voor de begeleiding van het proces, maar de studenten zijn verantwoordelijk voor de inhoud. Welke afspraken vindt iedereen nodig? Welke afspraken zijn overbodig? De groep besluit met elkaar welke afspraken wenselijk zijn. Sluit de opdracht af door elke student zijn/haar handtekening eronder te laten zetten. De afspraken vormen de leidraad hoe er met desinformatie omgegaan wordt in deze situatie. Maak een foto van de afspraken en deel die in de WhatsApp groep of Teams-omgeving, zodat iedereen dit kan terugvinden en weet welke afspraken er gelden.
Laat studenten nogmaals naar Menti gaan en vraag de studenten om in hun eigen woorden op te schrijven wat ze meenemen uit deze les. Kijk naar de verschillende antwoorden en laat enkele studenten toelichten wat ze hebben geschreven.
Tip: Wil je in gesprek met je studenten over het thema ‘kritisch denken’? Dan kun je deze praktische handleiding van Paul Hartog gebruiken.
Publicatiedatum:
16 juni 2021
Laatst bijgewerkt:
05 november 2025
Type:
Niveau:
Thema:
Tijdsduur:
Groepsgrootte:
Taxonomie van Bloom:
On / Offline:
Rollen:
Type video:
Dit is open leermateriaal van het Practoraat Mediawijsheid en vallen onder de licentie Creative Commons CC BY-NC-SA 4.0
Publicatiedatum
16 juni 2021
Laatst bijgewerkt
05 november 2025
Type
Niveau
Thema
Tijdsduur
Groepsgrootte
Taxonomie van Bloom
On / Offline
Zes rollen van de docent
Type video
Dit is open leermateriaal van het Practoraat Mediawijsheid & Burgerschap en vallen onder de licentie Creative Commons BY-NC-SA 4.0
Om je een zo goed mogelijke website te bieden maken we gebruik van YouTube cookies. Meer uitleg >