Stuur de studenten naar de website van de NOS over telefoongebruik en laat ze die op eigen tempo doornemen. Ook deze website over telefoonverslaving van NOS is interessant om te raadplegen.
Oefeningen met de klas
Doe een oefening waarbij de studenten moeten multitasken. Hierbij gaat het erom dat ze ervaren hoeveel energie het kost om met meerdere taken tegelijkertijd bezig te zijn.
Voorbeelden van twee oefeningen zijn:
Opdracht 1
Laat de studenten afwisselend een letter van de zin
T H E F U T U R E W I L L BE F A N T A S T I C
en een cijfer uit de cijferreeks schrijven
1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ,8 ,9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24
Ze moeten met een stopwatch op hun telefoon bijhouden hoe lang ze hier over doen. De tijd moeten ze ergens noteren.
Laat de studenten vervolgens eerst de zin
T H E F U T U R E W I L L BE F A N T A S T I C
en dan de cijferreeks opschrijven
1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ,8 ,9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24
Ze moeten wederom met een stopwatch op hun telefoon bijhouden hoe lang ze hier over doen. De tijd moeten ze weer noteren. Bevraag een aantal studenten via Teachery naar de uitkomsten. Of laat ze via Mentimeter de uitkomsten geven in een wordcloud.
Opdracht 2
Deze oefening is meer fysiek. Je doet drie oefeningen met studenten op meerdere manieren:
- Handklap spel (zoals kinderen vaak doen)
- Van 1 tot 10 tellen met je vingers; ieder om en om een cijfer
- Samen een zin zeggen, ieder om en om een woord
Zet de studenten in twee rijen tegenover elkaar. De eerste ronde laat je de studenten oefeningen 1,2 en 3 een voor een samen uitvoeren.
De tweede ronde bepaal jij het moment waarop ze switchen van oefening 1 naar 2 naar 3. Je kunt eventueel ook nog tussentijds weer laten switchen (1,3,2,1). Dan moeten ze ook nog onthouden met welke partner ze waar in de oefening waren (hierbij moeten ze multitasken).
Na afloop bespreek je met de klas hoe ze het verschil tussen de beide rondes hebben ervaren. Maak vervolgens de vergelijking met sociale media. Je bent continu aan het multitasken; tussen de online wereld en het hier en nu, binnen de online wereld tussen verschillende apps. Dat kost heel veel energie. Daarnaast kan het er voor zorgen dat je voortdurend wordt afgeleid. Hierdoor kun je je minder goed concentreren op waar je eigenlijk mee bezig bent.
Extra optie:
Introduceer het begrip mindfulness. Mindfulness betekent juist dat je met je volle aandacht aanwezig bent in het hier en nu. De kunst is om je gebruik van social media te laten bijdragen aan wat je op dat moment aan het doen bent. Hoe doe je dat? Heeft iemand wel eens gedaan wat hierop lijkt? Mindfulness, yoga, pilates?
Doe samen met de leerlingen een mindfulness oefening voor beginners. Wederom twee keuzes.
Oefening 1
Luister naar geluiden, 3 minuten: laat de studenten ontspannen zitten op hun stoel. Vraag hen om zich achtereenvolgens 30 seconden te concentreren op de geluiden buiten de klas, ín de klas en de geluiden in hun lichaam. Laat ze daarna rustig terugkomen en bespreek kort wat ieder hoorde.
Oefening 2
Richt de aandacht 2 minuten op het contact van de voeten met de vloer en volg de lichamelijke gewaarwordingen. Begeleid de oefening en bespreek de ervaringen met studenten na.
NB. De oefeningen in deze les leggen vooral de nadruk op de negatieve effecten van schermgebruik, maar voor een meer open gesprek hierover kun je gebruik maken van het Digitale Balans model van Trimbos Instituut en Netwerk Mediawijsheid. Er is een zelftest beschikbaar die je kunt maken, om te kijken hoe jouw digitale balans ervoor staat. Het gaat er hier om of jij je goed en gezond voelt bij hoe jij je tijd indeelt en dus niet hoeveel schermtijd ‘goed’ of ‘fout’ is. Voor meer informatie over dit model kun je terecht op de website van Trimbos Instituut.
Verdiepingsopdracht
Bekijk deze video van Lubach over het verbieden van telefoons op school. Arjen Lubach beargumenteert waarom het goed is om smartphones op school te verbieden. Laat studenten voor- en tegenargumenten bedenken voor de stelling:
Het is goed om smartphones op school te verbieden.
Schrijf alle argumenten op het bord en bepaal met elkaar welke argumenten het zwaarst wegen. Wat vinden we goede argumenten en welke minder? Kun je met de klas tot een oordeel komen?
