• Apparaten en software bedienen
• Reflecteren op mediagebruik
• Toepassingen exploreren

AI gebruik binnen onderwijs m.b.t. ethiek en regelgeving

• Uitleggen wat ethiek betekent in de context van AI.
• Reflecteren over de invloed van AI op creativiteit, auteursrecht en werkgelegenheid.
• Kritisch nadenken over het gebruik van AI bij in eigen werk.
• Toepassen van basisprincipes verantwoord gebruik van AI-tools.
• Transparant en juist documenteren van AI gebruik in je eigen werk.
• Onderscheid kunnen maken wat wel en niet mag gebruiken op het gebied van AI tijdens je opleiding.

Een kort verslag waarin studenten verantwoorden hoe zij AI hebben gebruikt voor het genereren van tekst of afbeeldingen.

Let op: deze les is ontwikkeld voor de opleiding Mediavormger aan het Mediacollege Amsterdam. Voorbeelden en opdrachten zijn aan te passen voor andere opleidingen en vakgebieden.

De student heeft in les 1 geleerd over wat AI is en de ethische dilemma’s die gepaard gaan bij het gebruik van AI. Zij hebben in les 1 handvaten gekregen hoe zij AI op een verantwoorde manier kunnen gebruiken in hun eigen werk. Les 2 is een verdieping op AI op een verantwoorde manier gebruiken in je werk.

Startvraag / Discussie Hoe documenteer je het gebruik van generatieve AI? – Discussie over het belang van transparantie in je werkproces. 

Het verantwoord gebruiken van AI (algemene regels):

• AI als hulpmiddel, niet als vervanging voor creatief werk.
• Zorg voor een duidelijk onderscheid tussen door AI gegenereerd werk en door jezelf gemaakte ontwerpen.
• Gebruik AI als een middel voor iteratie en verkenning, niet als eindproduct. 
  

Voorwaarden voor het gebruik van generatieve AI voor mbo-studenten Mediavormgeving

• Onderzoeks- en inspiratiedoeleinden

• • AI mag gebruikt worden als hulpmiddel voor onderzoek en inspiratie, maar de resultaten mogen niet het eindproduct zijn.
  • AI kan helpen bij het verkennen van visuele of tekstuele concepten, maar de eindbewerking moet altijd door de student zelf gebeuren.

• Documentatie van het gebruik

• • Iedere keer dat AI wordt gebruikt, moet het gebruik gedocumenteerd worden.
  • Documentatie moet bestaan uit de gebruikte prompt en de gegenereerde resultaten, inclusief alle tussenliggende versies van de AI-output.
  • Hoe documenteer je AI-gebruik effectief en op een transparante manier?

• Voorbeelden van AI-gebruik tijdens de Proeve van Bekwaamheid

• • Gebruik van een AI gegenereerde afbeelding als inspiratie voor een ontwerp.
  • AI-gebruik voor het genereren van tekst of concepten, maar altijd herzien door de student.

• Ethiek in het gebruik van generatieve AI

• • Gebruik van AI zonder toestemming van auteursrechthebbenden of zonder het juiste gebruik van licenties kan leiden tot juridische problemen.
  • AI-modellen kunnen ook ethische dilemma’s veroorzaken als ze inhoud genereren die schadelijk, bevooroordeeld of aanstootgevend is. Denk hierbij aan deep fakes, chatbots, fake news etc).

Algorithmic bias verwijst naar algoritmes die systematisch onjuiste en vooringenomen beslissingen nemen. Voorbeeld: de toeslagenaffaire!

Deepfakes zijn synthetisch gegenereerde afbeeldingen of video’s waarin een persoon in het medium wordt vervangen door de gelijkenis van iemand anders.

Autonomous Things (AuT) zijn apparaten en machines die autonoom en zonder menselijke interactie specifieke taken uitvoeren. Voorbeelden van dergelijke machines zijn zelfrijdende auto’s, drones en robotica.

Ethische code voor AI-ontwerp | CHEAT SHEET

• Geef de juiste bronvermelding – Als AI heeft geholpen, geef dan een erkenning.
• Geef geen verkeerde voorstelling van zaken – Beweer niet dat volledig door AI gegenereerd werk 100% origineel is.
• Respecteer het auteursrecht – Gebruik AI niet om de stijl van een andere kunstenaar zonder toestemming te kopiëren.
• Gebruik AI als hulpmiddel – Verbeter je werk, maar vertrouw er niet volledig op.
• Blijf op de hoogte – AI-wetgeving evolueert; blijf op de hoogte van veranderingen. [https://www.rdi.nl/onderwerpen/kunstmatige-intelligentie/regelgeving-kunstmatige-intelligentie-ai]

Opdracht

• Studenten krijgen een opdracht om AI te gebruiken voor het genereren van tekst of afbeeldingen als onderdeel van hun ontwerpproces.
• Ze documenteren het proces (inclusief prompts, gegenereerde resultaten en eventuele iteraties).
• De studenten moeten hun gebruik van AI voor inspiratie uitleggen in een kort verslag, inclusief de ethische overwegingen.

Begeleiding
Doorlopend feedback geven op hoe studenten AI documenteren en integreren in hun ontwerpwerk. 

Reflectievragen

• Wat heb je geleerd over het gebruik van generatieve AI in je ontwerpproces? – Hoe ga je ervoor zorgen dat je generatieve AI ethisch en verantwoord blijft gebruiken?

Wat zijn de belangrijkste stappen die je hebt geleerd om AI op een transparante manier te documenteren? Moedig kritisch denken aan – er zijn geen perfecte antwoorden, maar leerlingen moeten hun mening onderbouwen. Benadruk dat AI een hulpmiddel is, geen vervanging voor creativiteit.

Evaluatie

Korte evaluatie van de les en wat de studenten mee naar huis nemen.